Firmy pożyczkowe oraz firmy windykacyjne coraz częściej sięgają po elektroniczne postępowanie upominawcze (EPU), aby dochodzić roszczeń wobec dłużników. Jest to dla nich szybkie, wygodne i stosunkowo tanie rozwiązanie, ponieważ sprawa rozpatrywana jest na podstawie samego pozwu, bez konieczności przedstawiania dowodów na jej poparcie. Nakaz zapłaty wydawany jest przez referendarza sądowego automatycznie, wyłącznie na podstawie twierdzeń wierzyciela. Oznacza to, że pozwany nie ma szansy na przedstawienie swojego stanowiska przed jego wydaniem. Dopiero wniesienie sprzeciwu sprawia, że sprawa może zostać ponownie przeanalizowana, a w wielu przypadkach nakaz traci moc.
Wielu kredytobiorców nie zdaje sobie sprawy z tego, że otrzymanie nakazu zapłaty wcale nie oznacza konieczności natychmiastowej spłaty długu. Warto pamiętać, że nie każde roszczenie dochodzone w EPU jest zasadne. Często zdarza się, że fundusze sekurytyzacyjne domagają się zapłaty od osób, które już uregulowały swoje zobowiązanie lub wobec których dług został naliczony niezgodnie z prawem. W takich sytuacjach kluczowe jest świadome podjęcie obrony i wniesienie sprzeciwu w wymaganym terminie.
Nakaz zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym wydaje Sąd Rejonowy Lublin-Zachód, który pełni funkcję tzw. e-sądu. Po doręczeniu nakazu pozwany ma 14 dni na jego zaskarżenie. Sprzeciw można wnieść zarówno w formie elektronicznej poprzez system e-sądu, jak i w formie papierowej, przesyłając go pocztą do sądu. Warto przy tym pamiętać, że jeśli zdecydujemy się na drogę elektroniczną, wszelka dalsza korespondencja w sprawie również będzie prowadzona online.
Wniesienie sprzeciwu powoduje, że nakaz zapłaty traci moc. Jeśli powód nadal chce dochodzić swojego roszczenia, musi skierować sprawę do sądu w zwykłym trybie, gdzie będzie zobowiązany do przedstawienia dowodów potwierdzających zasadność swojego żądania. To oznacza, że pozwany zyskuje możliwość skutecznej obrony, a sąd będzie badał sprawę nie tylko na podstawie twierdzeń wierzyciela, ale również w kontekście przedstawionych dowodów.
W sprzeciwie należy jasno zaznaczyć, że pozwany nie zgadza się z nakazem zapłaty i wnosi o umorzenie postępowania. Warto również przedstawić uzasadnienie swojego stanowiska. Jeśli mamy podstawy do podważenia roszczenia, należy wskazać argumenty, takie jak przedawnienie długu, błędne naliczenie kosztów czy wcześniejsza spłata zobowiązania.
W przypadku kredytów konsumenckich istotnym narzędziem obrony może być sankcja kredytu darmowego. Przepisy pozwalają na uznanie umowy za nieodpłatną, jeśli instytucja finansowa naliczyła koszty niezgodne z ustawą o kredycie konsumenckim. W takiej sytuacji kredytobiorca powinien zwrócić jedynie pożyczony kapitał, bez odsetek i dodatkowych opłat.
Jeśli sprzeciw zostanie wniesiony prawidłowo i w terminie, sąd umarza postępowanie w EPU. Wierzyciel może zdecydować się na skierowanie sprawy do sądu rejonowego lub okręgowego w tradycyjnym trybie. W takim przypadku pozwany ma prawo podjąć dalszą obronę i domagać się przedstawienia dowodów potwierdzających istnienie oraz wysokość długu. W wielu sytuacjach, zwłaszcza gdy roszczenie jest niezasadne lub oparte na nieprawidłowo naliczonych kosztach, sprawa kończy się na korzyść dłużnika.
Zbagatelizowanie nakazu zapłaty w EPU może mieć poważne konsekwencje. Jeśli pozwany nie wniesie sprzeciwu w wyznaczonym terminie, nakaz uprawomocni się i stanie się podstawą do wszczęcia egzekucji komorniczej. Wówczas możliwości obrony są już znacznie bardziej ograniczone, a dłużnik może zostać obciążony dodatkowymi kosztami postępowania egzekucyjnego.
Warto pamiętać, że fundusze sekurytyzacyjne i firmy windykacyjne często liczą na bierność dłużników. W wielu przypadkach wysyłają pozwy w EPU w nadziei, że pozwani nie podejmą żadnych działań, co pozwoli na szybkie uzyskanie prawomocnego nakazu zapłaty. Świadomość swoich praw i aktywne działanie są kluczowe w uniknięciu niesłusznych roszczeń. Jeśli ktoś nie jest pewien, jak sformułować sprzeciw lub jakie argumenty podnieść, może skorzystać z pomocy prawnika lub skontaktować się z Rzecznikiem Finansowym, który udziela bezpłatnych porad w sporach z instytucjami finansowymi.
Sprzeciw od nakazu zapłaty to skuteczna i często jedyna możliwość ochrony przed niesłusznie naliczonymi długami. Jeśli roszczenie budzi wątpliwości, warto podjąć odpowiednie działania i nie pozostawiać sprawy bez reakcji.